దసరా శరన్నవరాత్రుల్లో విజయవాడ ఇంద్రకీలాద్రిపై కనకదుర్గ అమ్మవారు 2026లో అక్టోబర్ 14, బుధవారం (ఆశ్వయుజ శుద్ధ చవితి) నాడు శ్రీ మహాచండీ దేవి అలంకారంలో దర్శనమిస్తారు. ఆ రోజు ఆలయానికి వెళ్లలేనివారు ఇంట్లోనే దీపం వెలిగించి శ్రీ చండీ అష్టోత్తర శతనామావళితో కుంకుమార్చన చేసుకోవచ్చు. పది నిమిషాల్లో పూర్తయ్యే ఈ అర్చన విధానం, చండీ దేవి ఎవరు, ఏ స్తోత్రాలు చదవాలో ఈ వ్యాసంలో చూడండి.
మహాచండీ ఎవరు?
మార్కండేయ పురాణంలోని దేవీ మాహాత్మ్యం (దుర్గా సప్తశతి, చండీ పాఠం) లో అసురులతో యుద్ధం చేసే జగన్మాతను ఎక్కువగా చండిక అని పిలుస్తారు. పదమూడు అధ్యాయాల్లో, మూడు చరిత్రల్లో ఆమె కథ సాగుతుంది: మొదటి చరిత్రలో మధుకైటభుల సంహారం, మధ్యమ చరిత్రలో మహిషాసుర వధ, ఉత్తర చరిత్రలో శుంభనిశుంభుల సంహారం. ఈ మూడు చరిత్రల దేవతలు మహాకాళి, మహాలక్ష్మి, మహాసరస్వతి. ఈ మూడు శక్తులూ ఒక్కటైన రూపమే మహాచండీ అని భక్తుల భావన. అందుకే దుర్గ, చండి, చాముండ అన్నీ ఒకే అమ్మవారి పేర్లు. ఆమె ఆవిర్భావ కథను దుర్గాదేవి ఆవిర్భావ కథలో వివరంగా చదవవచ్చు.
చండీ అష్టోత్తరం ఎందుకు చదవాలి?
సప్తశతి పూర్తి పారాయణ 700 శ్లోకాలు; రోజూ అందరికీ సాధ్యం కాదు. చండీ అష్టోత్తర శతనామావళి అదే సప్తశతి పదజాలాన్ని 108 నామాలుగా కూర్చిన అర్చన పట్టిక. ఓం మహేశ్వర్యై నమః తో మొదలై ఓం సత్యకామదాయై నమః తో ముగుస్తుంది. ఇందులో ముఖ్యమైన నామాలు:
- 20వ నామం దుర్గాయై, 25వ నామం మహిషాసురఘాతిన్యై – మహిషాసుర వధ చేసిన దుర్గ.
- 49వ నామం చాముండాయై – చండముండులను సంహరించినందుకు వచ్చిన పేరు.
- కాళరాత్రి (11), కాత్యాయని (18), స్కందమాత (90) – నవదుర్గల పేర్లు కూడా ఇందులో ఉన్నాయి.
- 85వ నామం సర్వమంగళ మాంగల్యాయై – నారాయణీ స్తుతిలోని ప్రసిద్ధ శ్లోకాన్ని గుర్తుచేస్తుంది.
నవరాత్రి తొమ్మిది రోజుల్లో ఏ రోజైనా ఈ నామావళి సరిపోతుంది, కానీ మహాచండీ అలంకారం రోజు, దుర్గాష్టమి, మహానవమి రోజుల్లో చాలా ఇళ్లలో తప్పకుండా చదువుతారు.
ఇంట్లో చండీ అష్టోత్తర కుంకుమార్చన విధానం
- స్నానం చేసి, పూజా స్థలాన్ని శుభ్రం చేసి, అమ్మవారి పటం లేదా విగ్రహం ముందు నెయ్యి దీపం వెలిగించండి.
- ముందుగా గణపతిని స్మరించి, మీ పేరు, గోత్రం చెప్పుకుని చిన్న సంకల్పం చెప్పుకోండి.
- కింది శ్లోకంతో అమ్మవారిని ధ్యానించండి:
సర్వమంగళ మాంగల్యే శివే సర్వార్థ సాధికే ।
శరణ్యే త్ర్యంబకే గౌరి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ - చండీ అష్టోత్తరం పేజీ తెరిచి, ఒక్కో నామం చివర "నమః" అన్నప్పుడు చిటికెడు కుంకుమ లేదా ఒక పువ్వు సమర్పించండి. పేజీలోని ఆడియో, వీడియోతో పాటు చదివితే ఉచ్చారణ సులభం.
- 108 నామాలు పూర్తయ్యాక పాయసం లేదా పండ్లు నైవేద్యం పెట్టి, కర్పూర హారతి ఇవ్వండి.
మొత్తం అర్చన సుమారు పది నిమిషాలు పడుతుంది. పెద్ద వయసు వారి కోసం పేజీలో అక్షరాల పరిమాణం పెంచుకునే బటన్లు, PDF డౌన్‌లోడ్ కూడా ఉన్నాయి.
సమయం ఉంటే చదవదగిన స్తోత్రాలు
- అర్గళా స్తోత్రం – సప్తశతి పారాయణకు ముందు చదివే స్తోత్రం; "రూపం దేహి జయం దేహి" అనే పల్లవితో ఉంటుంది.
- సిద్ధ కుంజికా స్తోత్రం – సప్తశతికి సంక్షిప్త రూపంగా భావించే స్తోత్రం.
- దుర్గా సప్తశ్లోకీ – దేవీ మాహాత్మ్యం నుంచి ఏడు శ్లోకాలు, ఐదు నిమిషాల్లో పూర్తవుతుంది.
- శ్రీ చండికా స్తోత్రం, మంగళచండికా స్తోత్రం.
మిగతా రోజుల అలంకారాలు
మహాచండీ తర్వాత అక్టోబర్ 15న లలితా త్రిపురసుందరీ, 16న సరస్వతీ (మూలా నక్షత్రం), 17న మహాలక్ష్మీ, 18న దుర్గాదేవి (దుర్గాష్టమి), 19న మహిషాసురమర్దినీ (మహర్నవమి), 20న రాజరాజేశ్వరీ (విజయదశమి) అలంకారాలు. ప్రతి రోజు చదవాల్సిన అష్టోత్తరాల లింకులతో పూర్తి జాబితా దసరా అలంకారాలు 2026 వ్యాసంలో ఉంది. నవదుర్గల గురించి నవదుర్గలు వ్యాసం, నవరాత్రి తేదీల కోసం నవరాత్రి పేజీ చూడండి.
ఆలయ అలంకారాల తేదీలు ఇంద్రకీలాద్రి ఆలయ కార్యక్రమం ప్రకారం (వార్తా సంస్థల సమాచారం). మీ ప్రాంతపు తిథి నిర్ణయానికి స్థానిక పంచాంగం చూడండి.