శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవం
వైశంపాయన ఉవాచ |
ఆర్యాస్తవం ప్రవక్ష్యామి యథోక్తమృషిభిః పురా |
నారాయణీం నమస్యామి దేవీం త్రిభువనేశ్వరీం || 1 ||
త్వం హి సిద్ధిర్ధృతిః కీర్తిః శ్రీర్విద్యా సన్నతిర్మతిః |
సంధ్యా రాత్రిః ప్రభా నిద్రా కాలరాత్రిస్తథైవ చ || 2 ||
ఆర్యా కాత్యాయనీ దేవీ కౌశికీ బ్రహ్మచారిణీ |
జననీ సిద్ధసేనస్య ఉగ్రచారీ మహాబలా || 3 ||
జయా చ విజయా చైవ పుష్టిస్తుష్టిః క్షమా దయా |
జ్యేష్ఠా యమస్య భగినీ నీలకౌశేయవాసినీ || 4 ||
బహురూపా విరూపా చ అనేకవిధిచారిణీ |
విరూపాక్షీ విశాలాక్షీ భక్తానాం పరిరక్షిణీ || 5 ||
పర్వతాగ్రేషు ఘోరేషు నదీషు చ గుహాసు చ |
వాసస్తే చ మహాదేవి వనేషూపవనేషు చ || 6 ||
శబరైర్బర్బరైశ్చైవ పులిందైశ్చ సుపూజితా |
మయూరపిచ్ఛధ్వజినీ లోకాన్ క్రమసి సర్వశః || 7 ||
కుకుటైశ్ఛాగలైర్మేషైః సింహైర్వ్యాఘ్రైః సమాకులా |
ఘంటానినాదబహులా వింధ్యవాసిన్యభిశ్రుతా || 8 ||
త్రిశూలీ పట్టిశధరా సూర్యచంద్రపతాకినీ |
నవమీ కృష్ణపక్షస్య శుక్లస్యైకాదశీ తథా || 9 ||
భగినీ బలదేవస్య రజనీ కలహప్రియా |
ఆవాసః సర్వభూతానాం నిష్ఠా చ పరమా గతిః || 10 ||
నందగోపసుతా చైవ దేవానాం విజయావహా |
చీరవాసాః సువాసాశ్చ రౌద్రీ సంధ్యాచరీ నిశా || 11 ||
ప్రకీర్ణకేశీ మృత్యుశ్చ సురామాంసబలిప్రియా |
లక్ష్మీరలక్ష్మీరూపేణ దానవానాం వధాయ చ || 12 ||
సావిత్రీ చాపి దేవానాం మాతా మంత్రగణస్య చ |
కన్యానాం బ్రహ్మచర్యా త్వం సౌభాగ్యం ప్రమదాసు చ || 13 ||
అంతర్వేదీ చ యజ్ఞానామృత్విజాం చైవ దక్షిణా |
కర్షకాణాం చ సీతేతి భూతానాం ధరణీతి చ || 14 ||
సిద్ధిః సాంయాత్రికాణాం తు వేలా త్వం సాగరస్య చ || |
యక్షాణాం ప్రథమా యక్షీ నాగానాం సురసేతి చ || 15 ||
బ్రహ్మవాదిన్యథో దీక్షా శోభా చ పరమా తథా |
జ్యోతిషాం త్వం ప్రభా దేవి నక్షత్రాణాం చ రోహిణీ || 16 ||
రాజద్వారేషు తీర్థేషు నదీనాం సంగమేషు చ |
పూర్ణా చ పూర్ణిమా చంద్రే కృత్తివాసా ఇతి స్మృతా || 17 ||
సరస్వతీ చ వాల్మీకే స్మృతిర్ద్వైపాయనే తథా |
ఋషీణాం ధర్మబుద్ధిస్తు దేవానాం మానసీ తథా || 18 ||
సురా దేవీ తు భూతేషు స్తూయసే త్వం స్వకర్మభిః |
ఇంద్రస్య చారుదృష్టిస్త్వం సహస్రనయనేతి చ || 19 ||
తాపసానాం చ దేవీ త్వమరణీ చాగ్నిహోత్రిణాం |
క్షుధా చ సర్వభూతానాం తృప్తిస్త్వం దైవతేషు చ || 20 ||
స్వాహా తృప్తిర్ధృతిర్మేధా వసూనాం త్వం వసూమతీ |
ఆశా త్వం మానుషాణాం చ పుష్టిశ్చ కృతకర్మణాం || 21 ||
దిశశ్చ విదిశశ్చైవ తథా హ్యగ్నిశిఖా ప్రభా |
శకునీ పూతనా త్వం చ రేవతీ చ సుదారుణా || 22 ||
నిద్రాపి సర్వభూతానాం మోహినీ క్షత్రియా తథా |
విద్యానాం బ్రహ్మవిద్యా త్వమోంకారోఽథ వషట్ తథా || 23 ||
నారీణాం పార్వతీం చ త్వాం పౌరాణీమృషయో విదుః |
అరుంధతీ చ సాధ్వీనాం ప్రజాపతివచో యథా || 24 ||
పర్యాయనామభిర్దివ్యైరింద్రాణీ చేతి విశ్రుతా |
త్వయా వ్యాప్తమిదం సర్వం జగత్ స్థావరజంగమం || 25 ||
సంగ్రామేషు చ సర్వేషు అగ్నిప్రజ్వలితేషు చ |
నదీతీరేషు చౌరేషు కాంతారేషు భయేషు చ || 26 ||
ప్రవాసే రాజబంధే చ శత్రూణాం చ ప్రమర్దనే |
ప్రయాణాద్యేషు సర్వేషు త్వం హి రక్షా న సంశయః || 27 ||
త్వయి మే హదయం దేవి త్వయి చిత్తం మనస్త్వయి |
రక్ష మాం సర్వపాపేభ్యః ప్రసాదం కర్తుమర్హసి || 28 ||
ఇమం యః సుస్తవం దివ్యమితి వ్యాసప్రకల్పితం |
యః పఠేత్ ప్రాతరుత్థాయ శుచిః ప్రయతమానసః || 29 ||
త్రిభిర్మాసైః కాంక్షితం చ ఫలం వై సంప్రయచ్ఛసి |
షడ్భిర్మాసైర్వరిష్ఠం తు వరమేకం ప్రయచ్ఛసి || 30 ||
అర్చితా తు త్రిభిర్మాసైర్దివ్యం చక్షుః ప్రయచ్ఛసి |
సంవత్సరేణ సిద్ధిం తు యథాకామం ప్రయచ్ఛసి || 31 ||
సత్యం బ్రహ్మ చ దివ్యం చ ద్వైపాయనవచో యథా |
నృణాం బంధం వధం ఘోరం పుత్రనాశం ధనక్షయం || 32 ||
వ్యాధిమృత్యుభయం చైవ పూజితా శమయిష్యసి |
భవిష్యసి మహాభాగే వరదా కామరూపిణీ || 33 ||
మోహయిత్వా చ తం కంసమేకా త్వం భోక్ష్యసే జగత్ |
అహమప్యాత్మనో వృత్తిం విధాస్యే గోషు గోపవత్ || 34 ||
స్వవృద్ధ్యర్థమహం చైవ కరిష్యే కంసగోపతాం |
ఏవం తాం స సమాదిశ్య గతోంతర్ధానమీశ్వరః || 35 ||
సా చాపి తం నమస్కృత్య తథాస్త్వితి చ నిశ్చితా |
యశ్చైతత్పఠతే స్తోత్రం శృణుయాద్వాప్యభీక్ష్ణశః |
సర్వార్థసిద్ధిం లభతే నరో నాస్త్యత్ర సంశయః || 36 ||
ఇతి శ్రీమహాభారతే ఖిలభాగే హరివంశే విష్ణుపర్వణి తృతీయోఽధ్యాయే ఆర్యా స్తవం ||
అర్థం
శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవం వైశంపాయనుడు వివరించినట్లు ప్రాచీన ఋషులచే ముందే నారాయణి దేవికి అర్పింపబడిన ఘనమైన స్తుతి. ఈ స్తవంలో ఆర్యా, కాత్యాయనీ, కౌశికీ, బ్రహ్మచారిణి వంటి శక్తి రూపాలను స్మరించుతూ, దుర్గాదేవి మూడు లోకాలకూ అధిపతిగా, సమస్త శక్తుల మూలాధారంగా కీర్తించబడుతుంది. సిద్ధి, ధృతి, కీర్తి, శ్రీ, విద్య, సంధ్య, రాత్రి, నిద్ర, కాలరాత్రి—ప్రపంచంలో ఉన్న ప్రతి శక్తి ఆమెలోనే నిలిచి ఉన్నదని ఈ స్తవం పేర్కొంటుంది.
దేవి సిద్ధసేనుని తల్లిగా, ఉగ్రచారిణిగా, పరమ బలరూపిణిగా, జయా, విజయా, పుష్టి, తుష్టి, క్షమా, దయా రూపాలలో భక్తులను కాపాడే జగదంబగా వర్ణించబడింది. నీలకౌశేయ వస్త్రధారిణిగా, అనేక రూపాలలో, విరూపాక్షి, విశాలాక్షి రూపిణిగా, పర్వత శిఖరాలు, ఘోర నదీ తీరం, గుహలు, అరణ్యాలు వంటి భయంకర ప్రదేశాల్లో భక్తులకు సహాయకురాలిగా నిలుస్తుందని చెప్పబడింది.
గిరిజనులు, శబరులు, పులిందులు దేవిని ఎలా పూజిస్తారో, మయూరపిచ్ఛధ్వజిని రూపంలో ఆమె లోకాలపై ఎలా సంచరిస్తుందో ఈ స్తవం వివరిస్తుంది. సింహాలు, వ్యాఘ్రాలు, మేషాలు, కోళ్లు వంటి జంతువులకు మధ్య ఆమె భయంలేకుండా సంచరిస్తుంది. త్రిశూలం, పట్టిశం వంటి ఆయుధాలు ధరించిన శూరస్వరూపిణి. కృష్ణపక్ష నవమి, శుక్ల ఏకాదశి వంటి పవిత్ర తిధుల్లో ఆమె శక్తి అత్యధికంగా వ్యక్తమవుతుందని పేర్కొంటుంది.
నందగోపసుతరూపేణ దేవతలకు విజయం ఇచ్చిన ఆమె, రౌద్రస్వరూపంగా సంధ్యాచారి, నిశాచారి, మృత్యురూపిణిగా కూడా వర్ణించబడుతుంది. సావిత్రీగా మంత్రగణాల తల్లిగా, సీతగా కర్షకులకు భూమిలా, సముద్రానికి వేలా (తీరం)గా, యక్షిణిగా, నాగగణాల రక్షకురాలిగా, రోహిణిగా, పూర్ణిమా చంద్రతేజస్సుగా ప్రస్తుతమవుతుంది.
చదువుకోవలసిన శక్తి విద్యారూపంగా, తపస్వులకు అరణి స్వరూపంగా, అగ్నిహోత్రులకు ఆవశ్యకమైన శక్తిగా, మానవులకు ఆశగా, యజ్ఞాలలో దక్షిణ రూపంలో, వేదాలలో స్మృతి రూపంలో, ఋషులలో ధర్మబుద్ధిగా, దేవతలలో మానసస్వరూపంగా దేవి స్తుతించబడింది. జగత్తు మొత్తం దేవితో నిండిపోయిందని ఈ స్తవం తెలిపి, యుద్ధాలు, అగ్నిబాధలు, నదీమధ్యభయాలు, దొంగల మధ్యలోనూ, అరణ్యాల్లోనూ, ప్రవాసంలోనూ, శత్రు ప్రమాదాల్లోనూ ఆమె రక్షణ నిరంతరం ఉంటుందని ధృవీకరిస్తుంది.
భక్తుడు దేవిపై తన హృదయాన్ని, మనసును అర్పించి రక్షణ కోరినప్పుడు దేవి పాపాలన్నింటినుంచీ రక్షించి కృప అనుగ్రహం చేస్తుందని ప్రార్థనలో ప్రకటిస్తుంది. ఈ స్తవాన్ని ఉదయం పవిత్రంగా చదివిన వ్యక్తి మూడు నెలల్లో కోరిన ఫలాన్ని పొందుతాడు, ఆరు నెలల్లో వరమిచ్చే శక్తి ఆమె సొంతమని, ఏడాది పాటు భక్తితో పఠించే వానికి సిద్ధి—సర్వసంపూర్ణత—లభిస్తుందని ప్రకటిస్తుంది.
చివరగా, కంసుని మోహింపజేసి జగత్తుకు రక్షణగా నిలిచిన దేవి, ఈ స్తవాన్ని పఠించే లేదా శ్రద్ధతో వినే వారికి సర్వార్థసిద్ధిని అందిస్తుందని మహాభారతం ధృవీకరిస్తుంది.
Benefits
• భయం, శత్రు దోషాలు, అశుభ శక్తులు తొలగుతాయి
• విద్య, ధనం, ఐశ్వర్యం, విజయాలు, సౌభాగ్యం లభిస్తాయి
• యాత్ర, ప్రవాసం, కష్టకాలాల్లో దివ్యరక్షణ
• పాపపరిహారం, మనశ్శాంతి, ధైర్యం, ఆత్మశక్తి పెరుగుతాయి
• దీర్ఘకాల పఠనంతో సిద్ధి, వరప్రాప్తి, కాంక్షల పరిపూర్తి
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవం ఏమిటి?
శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవాన్ని ఎప్పుడు మరియు ఎలా పఠించాలి?
ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల కలిగే ప్రధాన ప్రయోజనాలు ఏమిటి?
శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవాన్ని ఎవరు పఠించవచ్చు?
ఈ స్తోత్రాన్ని ఎన్నిసార్లు పఠించడం ఉత్తమం?
శ్రీ దుర్గా ఆర్యా స్తవం యొక్క మూలం లేదా ఉద్భవం ఏమిటి?
వ్యాఖ్యలు
వ్యాఖ్య రాయడానికి లాగిన్ అవ్వండి
వ్యాఖ్యలు లోడ్ అవుతున్నాయి...

