శ్రీ సరస్వతీ కవచం

శ్రీ సరస్వతీ కవచం చదువుల తల్లి సరస్వతీదేవిని శరీరంలోని ప్రతి అవయవానికీ, ప్రతి దిక్కుకూ రక్షగా ఆహ్వానించే మంత్రమయమైన ప్రార్థన. ఇది దేవీభాగవతం తొమ్మిదవ స్కంధం నాలుగవ అధ్యాయంలో ఉంది; బ్రహ్మవైవర్త పురాణంలోనూ ఇదే కవచం కనిపిస్తుంది. పురాణంలో దీనికి "విశ్వజయ కవచం" అని పేరు. ఇక్కడ ఇచ్చింది కవచంలోని ముఖ్య భాగం మాత్రమే, పదమూడు శ్లోకాలు. ప్రతి పంక్తీ "ఓం శ్రీం హ్రీం సరస్వత్యై స్వాహా" వంటి మంత్రంతో మొదలై "సదాఽవతు", అంటే ఎల్లప్పుడూ కాపాడుగాక అని ముగుస్తుంది.

శ్లోకాల భావం

1 నుంచి 3: సరస్వతి తలను, వాగ్దేవత నుదుటిని, సరస్వతి చెవులను ఎల్లప్పుడూ కాపాడుగాక. భగవతీ సరస్వతి కళ్ళను, వాగ్వాదిని ముక్కును, విద్యాధిష్ఠాతృదేవి పెదవులను రక్షించుగాక.

4 నుంచి 7: బ్రాహ్మి పళ్ళను కాపాడుగాక; "ఐం" అనే ఏకాక్షర మంత్రం కంఠాన్ని కాపాడుగాక. మెడ, భుజాలు, ఛాతీ, నాభి, చేతులు, పాదాలు ఇలా పై నుంచి కింది వరకు ఒక్కొక్క అవయవాన్ని సరస్వతి ఒక్కొక్క నామానికి అప్పగిస్తారు. ఏడవ శ్లోకంలో వాగధిష్ఠాతృదేవి సర్వాంగాలనూ కాపాడుగాక అని వస్తుంది. మాటకూ చదువుకూ సంబంధించిన కంఠం, నాలుక, చెవులు, కళ్ళకు ఇక్కడ ప్రత్యేక స్థానం ఉంది.

8 నుంచి 12: ఇప్పుడు దిక్కులు. అందరి కంఠాల్లో నివసించే తల్లి తూర్పున, అందరి నాలుక చివర ఉండే తల్లి ఆగ్నేయంలో, బుధజనుల తల్లి మంత్రరాజం దక్షిణంలో, "ఐం హ్రీం శ్రీం" అనే త్ర్యక్షర మంత్రం నైరృతిలో కాపాడుగాక. నాలుక చివర నివసించే తల్లి పడమరలో, సర్వాంబిక వాయవ్యంలో, గద్యంలో నివసించే తల్లి ఉత్తరంలో, సర్వశాస్త్రాల్లో నివసించే తల్లి ఈశాన్యంలో రక్షించుగాక. అందరిచేత పూజించబడే తల్లి పై నుంచి కాపాడుగాక.

13: పుస్తకాల్లో నివసించే తల్లి కింది నుంచి, గ్రంథాలకు బీజరూపమైన తల్లి అన్ని వైపుల నుంచి కాపాడుగాక. పుస్తకాన్నీ గ్రంథాన్నీ అమ్మవారి నివాసంగా చూడటం సరస్వతీ ఉపాసనలోని విశేషం.

విశేషం

కవచం అంటే రక్షణ కవచం. విద్యార్థులు, ఉపాధ్యాయులు, రచయితలు, సంగీతకారులు స్పష్టమైన మాట, జ్ఞాపకశక్తి, ఏకాగ్రత కోసం సరస్వతి అనుగ్రహాన్ని కోరుకుంటారు. ఈ కవచాన్ని ధరించినవారు బృహస్పతిలా వాక్చాతుర్యం పొందుతారని పురాణం చెబుతుంది.

ఎలా, ఎప్పుడు పఠించాలి

దసరా నవరాత్రుల్లో మూలా నక్షత్రం రోజున అమ్మవారిని సరస్వతీదేవిగా అలంకరించి, పుస్తకాలను పూజలో ఉంచుతారు; ఆ రోజు నుంచి సరస్వతీ పూజ రోజుల్లో ఈ కవచం పఠించడం సంప్రదాయం. వసంత పంచమి నాడు, పరీక్షలకు ముందు కూడా చదువుతారు. ఉదయం స్నానం చేసి, తెల్లని పూలు, అక్షతలు, పాలు లేదా చక్కెర పొంగలి నైవేద్యంతో ఒకసారి లేదా మూడుసార్లు పఠించవచ్చు. కవచంలో బీజాక్షరాలు ఉన్నందున, మంత్రసిద్ధి కోసం జపం చేసేవారు గురువు నుంచి స్వీకరించాలని పురాణమే చెబుతుంది; భక్తితో చదువుకోవడానికి ఎవరికీ అభ్యంతరం లేదు.