శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతిః (ప్రహ్లాద కృతం)
ఓం నమః పరమార్థార్థ స్థూలసూక్ష్మక్షరాక్షర |
వ్యక్తావ్యక్త కలాతీత సకలేశ నిరంజన || 1 ||
గుణాంజన గుణాధార నిర్గుణాత్మన్ గుణస్థిర |
మూర్తామూర్త మహామూర్తే సూక్ష్మమూర్తే స్ఫుటాస్ఫుట || 2 ||
కరాలసౌమ్యరూపాత్మన్ విద్యావిద్యాలయాచ్యుత |
సదసద్రూప సద్భావ సదసద్భావభావన || 3 ||
నిత్యానిత్యప్రపంచాత్మన్ నిష్ప్రపంచామలాశ్రిత |
ఏకానేక నమస్తుభ్యం వాసుదేవాదికారణ || 4 ||
యః స్థూలసూక్ష్మః ప్రకటః ప్రకాశో
యః సర్వభూతో న చ సర్వభూతః |
విశ్వం యతశ్చైతదవిశ్వహేతో-
-ర్నమోఽస్తు తస్మై పురుషోత్తమాయ || 5 ||
ఇతి శ్రీవిష్ణుపురాణే ప్రథమాంశే వింశోఽధ్యాయే ప్రహ్లాదకృత శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతిః |
అర్థం
ఈ శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతి ప్రహ్లాదుడు పరమపురుషుడైన విష్ణువుకు చేసిన అత్యున్నత తాత్త్విక స్తోత్రం. ఇందులో భగవంతుని స్థూల–సూక్ష్మ రూపాలు, గుణాలు–అగుణాలు, వ్యక్త–అవ్యక్త స్వరూపాలు, నిత్యత్వం, సర్వవ్యాప్తి—all ను గొప్పగా వర్ణిస్తాడు.
మొదటి శ్లోకంలో ప్రహ్లాదుడు — పరమార్థస్వరూపుడిని, స్థూలమైన రూపాల్లోనూ, సూక్ష్మమైన రూపాల్లోనూ, క్షర–అక్షరమైన భూతాల్లోనూ, వ్యక్తమై కనిపించే ప్రపంచంలోనూ, వ్యక్తముకాని అదృశ్యస్వరూపంలోనూ వెలసే నిన్ను నమస్కరిస్తున్నానని చెప్పుకొస్తాడు. నీవు సమస్త ప్రపంచాలకు అధిపతి, నిష్కళంకుడు, నిత్యశుద్ధుడు.
తర్వాత — గుణములు సృష్టించే దేవుడివి అయినప్పటికీ, నీవు వాటికి అతీతుడివి; గుణాలకు ఆధారమూ నీవే, గుణాలకతీతుడూ నీవే. మూర్తిరూపంగా కనిపించే నీవే, అమూర్తరూపంగా ఉన్న నీ శక్తియే. సూక్ష్మరూపంగా అర్థమయ్యే నీవే, స్పష్టంగా దర్శనమిచ్చే మహామూర్తియే.
మూడవ శ్లోకంలో — నీవు కొన్నిసార్లు ఉగ్రరూపంగా, కొన్నిసార్లు శాంత–సౌమ్యరూపంగా అనుగ్రహిస్తావు. విద్యకు మూలమూ నీవే, అవిద్యకు కారణమైన మాయకు కూడా ఆత్మస్వరూపమైన ఆధారం నీవే. సత్–అసత్ రూపాలను అధిగమించిన నిత్యసత్తా నీవే.
చతుర్థ శ్లోకంలో — నిత్యమైన పరబ్రహ్మమూ నీవే, అనిత్యమైన ప్రపంచానికి ఆధారమూ నీవే. నిష్కలంకతతో ఉన్న నిష్ప్రపంచస్వరూపుడివి, ఏకత్వమూ నీవే, అనేకత్వమూ నీవే. ప్రపంచం ప్రారంభమయ్యే వాసుదేవతత్త్వానికి మూలకారణమైన పరమాత్మ నీవే.
ఐదవ శ్లోకంలో ప్రహ్లాదుడు పరమరహస్యాన్ని వెల్లడిస్తాడు — నీవే స్థూలం, నీవే సూక్ష్మం, నీవే ప్రకాశం, నీవే ప్రపంచస్వరూపం. సర్వభూతాలలో నీవు ఉన్నావు, అయినప్పటికీ ఏ భౌతికరూపంలోనూ నిన్ను కట్టిపెట్టలేము. విశ్వం నిన్నుంచే పుట్టింది, కానీ నీకు ఏదీ కారణం కాదు. అలాంటి పురుషోత్తమనైన నీకు నా అనంత నమస్కారాలు.
ఈ స్తోత్రం భగవంతుడు రూపరూపాలన్నింటిని మించి, సర్వవ్యాపకుడని, నిత్యుడని, స్వతంత్రుడని, ఆత్మస్వరూపమే నిజస్వరూపమని బోధిస్తుంది.
Benefits:
• మనసుకు లోతైన శాంతి, స్థిరత్వం
• ఆత్మతత్త్వం, పరమార్థం, శరణాగతి పట్ల స్పష్టత
• భయాలు, అయోమయాలు, అజ్ఞానం తొలగుతాయి
• ఆధ్యాత్మిక పురోగతి, భక్తి–జ్ఞాన సమతుల్యం పెరుగుతుంది
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతి అంటే ఏమిటి?
ఈ స్తోత్రాన్ని ఎప్పుడు మరియు ఎలా పఠించాలి?
శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతి పఠించడం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు ఏమిటి?
శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతిని ఎవరు పఠించవచ్చు?
ఈ స్తోత్రాన్ని ఎన్నిసార్లు పఠించాలి?
శ్రీ పురుషోత్తమ స్తుతి యొక్క మూలం ఏమిటి?
వ్యాఖ్యలు
వ్యాఖ్య రాయడానికి లాగిన్ అవ్వండి
వ్యాఖ్యలు లోడ్ అవుతున్నాయి...

