శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం
చంద్రశేఖర చంద్రశేఖర చంద్రశేఖర పాహి మాం |
చంద్రశేఖర చంద్రశేఖర చంద్రశేఖర రక్ష మాం || 1 ||
రత్నసానుశరాసనం రజతాద్రిశృంగనికేతనం
శింజినీకృతపన్నగేశ్వరమచ్యుతానలసాయకం |
క్షిప్రదగ్ధపురత్రయం త్రిదివాలయైరభివందితం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 2 ||
పంచపాదపపుష్పగంధపదాంబుజద్వయశోభితం
ఫాలలోచనజాతపావక దగ్ధమన్మథవిగ్రహం |
భస్మదిగ్ధకళేబరం భవనాశనం భవమవ్యయం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 3 ||
మత్తవారణముఖ్యచర్మకృతోత్తరీయ మనోహరం
పంకజాసన పద్మలోచన పూజితాంఘ్రి సరోరుహం |
దేవసింధుతరంగశీకర సిక్తశుభ్రజటాధరం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 4 ||
యక్షరాజసఖం భగాక్షహరం భుజంగవిభూషణం
శైలరాజసుతాపరిష్కృత చారువామకళేబరం |
క్ష్వేడనీలగళం పరశ్వథధారిణం మృగధారిణం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 5 ||
కుండలీకృతకుండలేశ్వరకుండలం వృషవాహనం
నారదాదిమునీశ్వరస్తుతవైభవం భువనేశ్వరం |
అంధకాంతకమాశ్రితామరపాదపం శమనాంతకం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 6 ||
భేషజం భవరోగిణామఖిలాపదామపహారిణం
దక్షయజ్ఞవినాశనం త్రిగుణాత్మకం త్రివిలోచనం |
భుక్తిముక్తిఫలప్రదం సకలాఘసంఘనిబర్హణం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 7 ||
భక్తవత్సలమర్చితం నిధిమక్షయం హరిదంబరం
సర్వభూతపతిం పరాత్పరమప్రమేయమనుత్తమం |
సోమవారుణ భూహుతాశన సోమపానిఖిలాకృతిం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 8 ||
విశ్వసృష్టివిధాయినం పునరేవ పాలనతత్పరం
సంహరంతమపిప్రపంచమశేషలోకనివాసినం |
క్రీడయంతమహర్నిశం గణనాథయూథసమన్వితం
చంద్రశేఖరమాశ్రయే మమ కిం కరిష్యతి వై యమః || 9 ||
మృత్యుభీతమృకండుసూనుకృతస్తవం శివసన్నిధౌ
యత్ర కుత్ర చ యః పఠేన్న హి తస్య మృత్యుభయం భవేత్ |
పూర్ణమాయురరోగతామఖిలార్థసంపదమాదరం
చంద్రశేఖర ఏవ తస్య దదాతి ముక్తిమయత్నతః || 10 ||
అధికశ్లోకం –
సంసారసర్పదుష్టానాం జంతూనామవివేకినాం |
చంద్రశేఖరపాదాబ్జస్మరణం పరమౌషధం ||
ఇతి మార్కండేయ కృత శ్రీచంద్రశేఖరాష్టకం |
అర్థం
శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం మార్కండేయ మహర్షి రచించిన అత్యంత శక్తివంతమైన రక్షణ స్తోత్రం. ఈ అష్టకంలో శివుని “చంద్రశేఖర” రూపం—చంద్రుడిని తలపై ధరిస్తూ, భక్తులను ఆశ్రయించే శాంత, ఉగ్ర, రక్షక రూపాల సమన్వయంగా వర్ణించబడుతుంది. మొదటి శ్లోకం నుంచే భక్తుడు ప్రార్థిస్తాడు: “చంద్రశేఖరా! నన్ను రక్షించు; నీ ఆశ్రయం ఉంటే యమనికీ నాకు ఏం శక్తి?”
రెండవ శ్లోకంలో శివుడు రత్నగిరులపై నివసిస్తూ, జటాజూటంలో సర్పాన్ని ధరించి, త్రిపురాలను క్షణంలో దహించిన పరమేశ్వరుడిగా కనిపిస్తాడు. ఆయనను త్రిదేవతలు మరియు లోకాలు వందనం చేస్తాయి. చంద్రశేఖరుని శరణాగతుడికి మరణదేవత చేసే అనర్థం ఏమీ లేదు.
మూడవ శ్లోకంలో శివుని పావకమైన నేత్రం, కామదహనం, భస్మధారణ, భవనాశనం, మృత్యుంజయ తత్త్వం సుందరంగా ప్రతిబింబించబడతాయి. ఆయనను స్మరిస్తే సంసారబంధనాలు నశిస్తాయి.
నాల్గవ శ్లోకం గజచర్మ వసనం, దేవతలు చేసే పాదపూజ, గంగాధర రూపం—all highlighting Shiva’s magnificence and compassion. షంభోను ఆశ్రయించినవారిని యముడు చేరలేడు.
ఐదవ శ్లోకంలో భైరవస్వరూపం, భుజంగాభరణం, నీలకంఠత్వం, శైలరాజసుత (పార్వతి) సౌభాగ్యంతో దర్శనమిస్తున్న శివుడు వర్ణించబడతాడు. ఆయన ఉగ్రరూపం కూడా భక్తులకు శాంతమే.
ఆరవ శ్లోకంలో నంది వాహనం, కుండలేశ్వరత్వం, నారదాది మునులు చేసిన స్తుతులు, అంధకాసుర వినాశనం — ఇవి శివుని ధర్మరక్షకత్వాన్ని తెలిపే దర్శనాలు.
ఏడవ శ్లోకంలో శివుడు భవరోగానికి ఔషధం; దుష్టశక్తుల నాశనం, భుక్తి–ముక్తి ప్రసాదం, త్రిలోచనత్వం—all uplift the devotee. ఆయన అనుగ్రహంతో అన్నీ శాంతి–సమృద్ధి పొందుతారు.
ఎనిమిదవ శ్లోకంలో శివుని అప్రమేయత, భయనాశకత్వం, సర్వభూతపతిత్వం, పరాత్పరత వంటి లక్షణాలు చూపబడతాయి. చంద్ర–వరు౦–అగ్నిలాంటి నేత్రాలు ఆయన విశ్వరూపాన్ని సూచిస్తాయి.
తొమ్మిదవ శ్లోకంలో శివుడు సృష్టి, స్థితి, లయకర్తగా, గణనాథులతో కూడి నిత్యం లీలలతో బ్రహ్మాండాన్ని నడిపించే సర్వాధికుడిగా వ్యక్తీకరించబడతాడు.
చివరి శ్లోకం ఈ అష్టకాన్ని మార్కండేయ మహర్షి రాసినదని తెలియజేస్తుంది. దీనిని ఏ ప్రదేశంలోనైనా భక్తితో చదివినవారికి మృత్యుభయం ఉండదు; వారి ఆయుష్షు, ఆరోగ్యం, సంపద, ముక్తి అన్నీ స్వయంగా శివుడు ప్రసాదిస్తాడని మహర్షి ఆశీర్వదించాడు.
Benefits:
• మృత్యుభయం నివారణ — ఆయురారోగ్య, దీర్ఘాయుష్షు
• కష్టాలు, దురదృష్టం, అశుభాలు తొలగిపోవడం
• శివానుగ్రహం, శాంతి, శ్రేయస్సు, రక్షణ లభ్యం
• భక్తికి స్థిరత్వం, మనోధైర్యం, ముక్తిమార్గం
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం ఏమిటి?
శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం ఎప్పుడు మరియు ఎలా పఠించాలి?
చంద్రశేఖరాష్టకం పఠించడం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు ఏమిటి?
ఎవరు శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం పఠించవచ్చు?
ఈ అష్టకాన్ని ఎన్నిసార్లు పఠించాలి?
శ్రీ చంద్రశేఖరాష్టకం యొక్క మూలం ఏమిటి?
వ్యాఖ్యలు
వ్యాఖ్య రాయడానికి లాగిన్ అవ్వండి
వ్యాఖ్యలు లోడ్ అవుతున్నాయి...