శ్రీ వీరభద్ర ష్టోత్తర శతనామావళిః

శ్రీ వీరభద్ర అష్టోత్తర శతనామావళిలో 108 నామాలు ఉన్నాయి. ప్రతి నామం ఓం ... నమః రూపంలో ఉండటం వల్ల ఒక్కో నామానికి పువ్వు, బిల్వదళం లేదా అక్షతలు సమర్పిస్తూ అర్చన చేయడానికి ఇది అనువుగా ఉంటుంది. మొదటి నామాలు ఓం వీరభద్రాయ నమః, ఓం మహాశూరాయ నమః, ఓం రౌద్రాయ నమః. నాలుగో నామం రుద్రావతారకాయ నమః. వీరభద్రుడు శివుని సేవకుడు కాదు, రుద్రుని అవతారమే అని నామావళి మొదట్లోనే తేల్చి చెబుతుంది.

నామాల్లో దక్షయజ్ఞ కథ

దక్షుడు శివుణ్ణి పిలవకుండా యజ్ఞం తలపెట్టాడు. అక్కడ జరిగిన అవమానం భరించలేక సతీదేవి దేహత్యాగం చేసింది. ఆ కోపంలో శివుని జటాజూటం నుంచి వీరభద్రుడు ఉద్భవించాడని పురాణాలు చెబుతాయి. ఈ కథ మొత్తం నామావళిలో చిన్న చిన్న విశేషణాలుగా దాగి ఉంది. దక్షారయే, దక్షహరాయ, మఖాంతకాయ అనే నామాలు యజ్ఞ విధ్వంసాన్ని గుర్తుచేస్తాయి. భగనేత్రహరాయ (భగుని కన్నులు తీసినవాడు), భృగుశ్మశ్రు విలుంపకాయ (భృగువు గడ్డం పెరికినవాడు), వహ్నిజిహ్వానికృంతనాయ (అగ్ని నాలుకను ఖండించినవాడు) అనే నామాలు యజ్ఞంలో కూర్చున్నవారికి పడిన శిక్షను చెబుతాయి. యజ్ఞారణ్య దవానలాయ అనే నామం ఆయనను యజ్ఞమనే అడవిని కాల్చిన కార్చిచ్చుతో పోలుస్తుంది.

రూపం, ఆయుధాలు

శ్యామాంగుడు, ఉగ్రదంష్ట్రుడు, ఊర్ధ్వకేశుడు, ఖడ్గహస్తుడు అనే నామాలు ఆయన రూపాన్ని కళ్లకు కడతాయి. పట్టసం, ప్రాసం, పరశువు, గద వంటి ఆయుధాలు ధరించినవాడని, సహస్రబాహువని కూడా నామావళి వర్ణిస్తుంది. పదహారో నామం భద్రకాళీపతయే నమః. ఆయనతో కలిసి పూజలందుకునే భద్రకాళిని ఈ నామం గుర్తుచేస్తుంది.

భక్తులకు రక్షకుడు

ఉగ్రనామాల మధ్యలోనే భక్తైకరక్షకాయ, కారుణ్యాక్షాయ వంటి సౌమ్యమైన నామాలు కూడా వస్తాయి. చివరి భాగంలో అకాలమృత్యుసంహర్త్రే, సర్వవ్యాధినివారకాయ, భుక్తిముక్తిప్రదాయ అనే నామాలు భక్తులు ఆయనను దేని కోసం ఆశ్రయిస్తారో చూపిస్తాయి. చివరి నామం పూజకశ్రేష్ఠ చిత్తస్థ వాంఛా శీఘ్ర వరప్రదాయ నమః, అంటే శ్రద్ధగా పూజించేవారి మనసులోని కోరికను త్వరగా తీర్చేవాడు. ఆంధ్ర, కర్ణాటక ప్రాంతాల్లో వీరభద్రుడు చాలా కుటుంబాలకు ఇలవేల్పు. లేపాక్షి వంటి క్షేత్రాల్లోనూ, ఇళ్లలో మహాశివరాత్రి, కార్తీక మాసం వంటి శివపర్వదినాల్లోనూ ఈ నామావళితో అర్చన చేస్తారు.