మందారమాలాంచితకేశభారాం మందాకినీనిర్ఝరగౌరహారాం ।
వృందారికావందితకీర్తిపారాం వందామహే మాం కృతసద్విహారాం ॥1॥
జయ దుగ్ధాబ్ధితనయే జయ నారాయణప్రియే ।
జయ హైరణ్యవలయే జయ వేలాపురాశ్రయే ॥2॥
జయ జయ జనయిత్రి వేలాపురాభ్యంతరప్రస్ఫురత్స్ఫార-
సౌధాంచితోదారసాలాంతరాగారఖేలన్మురారాతిపార్శ్వస్థితే ।
క్లృప్తవిశ్వస్థితే ।
చిత్రరత్నజ్వలద్రత్నసానూపమప్రత్నసౌవర్ణ
కోటీరకాంతిచ్ఛటాచిత్రితాచ్ఛాంబరే । దేవి దివ్యాంబరే ।
ఫుల్లసన్మల్లికామాలికాప్రోల్లసన్నీలభోగీశభోగప్రతీకాశ-
వేణ్యర్ధచంద్రాలికే । వల్గునీలాలకే । కేశసౌరభ్యలోభ-
భ్రమత్స్థూలజంబూఫలాభాలిమాలాసమాకర్షణేహోత్పతన్మౌలి-
వైడూర్యసందర్శ నత్రస్తలీలాశుకాలోకజాతస్మితే । దేవజాతస్తుతే ।
ఈశ్వరీశేఖరీభూతసోమస్మయోత్సాదనాభ్యుత్సుకత్వచ్ఛిరఃసంశ్రిత-
ప్రాప్తనిత్యోదయబ్రఘ్నశంకాకరస్వర్ణకోటీరసందర్శనానందితస్వీయ-
తాతాంకకారోహణాభీప్సులబ్ధాంతికార్కాత్మ-
జానిర్ఝరాశంకనీయాంతకస్తూరికాచిత్రకే । వార్ధిరాట్పుత్రికే ।
మాన్మథశ్యామలేక్ష్వాత్మధన్వాకృతిస్నిగ్ధముగ్ధాద్భుత-
భ్రూలతా చాలనారబ్ధలోకాలినిర్మాణరక్షిణ్యసంహారలీలేఽమలే ।
సర్వదే కోమలే । స్వప్రభాన్యక్కృతే స్వానుగశ్రుత్యధఃకారిణీకాంతి-
నీలోత్పలే బాధితుం వాగతాభ్యాం శ్రవఃసన్నిధిం లోచనాభ్యాం
భృశం భూషితే । మంజుసంభాషితే । కించిదుద్బుద్ధచాంపేయ-
పుష్పప్రతీకాశనాసాస్థితస్థూలముక్తాఫలే ।
దత్తభక్తౌఘవాంఛాఫలే । శోణబింబప్రవాలాధరద్యోతవిద్యోత-
మానోల్లసద్దాడిమీబీజరాజిప్రతీకాశదంతావలే ।
గత్యధః క్లృప్తదంతావలే ।
త్వత్పతిప్రేరితత్వష్టసృష్టాద్భుతాతీద్ధభస్మాసురత్రస్త
దుర్గాశివత్రాణసంతుష్టతద్దత్తశీతాంశురేఖాయుగాత్మత్వసంభావనా-
యోగ్యముక్తామయప్రోల్లసత్కుండలే । పాలితాఖండలే ॥1॥
అయి సురుచిరనవ్యదూర్వాదలభ్రాంతినిష్పాదకప్రోల్లసత్కంఠ-
భూషానిబద్ధాయతానర్ఘ్యగారుత్మతాంశుప్రజాపాత్యసారంగ-
నారీస్థిరస్థాపకాశ్చర్యకృద్దివ్యమాధుర్యగీతోజ్జ్వలే । మంజుముక్తావలే ।
అంగదప్రోతదేవేంద్రనీలోపలత్విట్ఛటాశ్యామలీభూతచోలోజ్జ్వలస్థూల-
హేమార్గలాకారదోర్వల్లికే । ఫుల్లసన్మల్లికే । ఊర్మికాసంచయస్యూత
శోణోపలశ్రీప్రవృద్ధారుణచ్ఛాయమృద్వంగులీపల్లవే ।
లాలితానందకృత్సల్లవే । దివ్యరేఖాంకుశాంభోజచక్రధ్వ-
జాద్యంకరాజత్కరే । సంపదేకాకరే ।
కంకణశ్రేణికాబద్ధరత్నప్రభాజాలచిత్రీభవత్పద్మయుగ్మ-
స్ఫురత్పంచశాఖద్వయే । గూఢపుణ్యాశయే । మత్పదాబ్జోపకంఠే
చతుఃపూరుషార్థా వసంత్యత్ర మామాశ్రయం కుర్వతే తాన్ ప్రదాస్యామి
దాసాయ చేత్యర్థకం త్వన్మనోనిష్ఠభావం జగన్మంగలం సూచయద్ వా
వరాభీతిముద్రాద్వయా వ్యంజయస్యంగపాణిద్వయేనాంబికే । పద్మపత్రాంబకే ।
చారుగంభీరకందర్పకేల్యర్థనాభీసరస్తీరసౌవర్ణ-
సోపానరేఖాగతోత్తుంగవక్షోజనామాంకితస్వర్ణశైల-
ద్వయారోహణార్థేంద్రనీలోపలాబద్ధసూక్ష్మాధ్వ-
సంభావనాయోగ్యసద్రోమరాజ్యాఢ్యదేహే రమే । కా గతిః శ్రీరమే ।
నిష్కనక్షత్రమాలాసదృక్షాభనక్షత్రమాలాప్రవాలస్రగేకావలీ-
ముఖ్యభూషావిశేషప్రభాచిత్రితాచ్ఛోత్తరాసంగసంఛిన్నవక్షోరుహే
. చంచలాగౌరి హే ।
కేలికాలక్వణత్కింకిణీశ్రేణికాయుక్తసౌవర్ణకాంచీనిబద్ధ-
స్ఫురత్స్పష్టనీవ్యాఢ్యశుక్లాంబరే । భాసితాశాంబరే ।
పుండరీకాక్షవక్షఃస్థలీచర్చితానర్ఘ్యపాటీరపంకాంకితానంగ-
నిక్షేపకుంభస్తనే । ప్రస్ఫురద్గోస్తనే ॥2॥
గురునిబిడనితంబబింబాకృతిద్రావితాశీతరుక్స్యందనప్రోతచంద్రావలే-
పోత్కరే । స్వర్ణవిద్యుత్కరే । భోః ప్రయచ్ఛామి తే చిత్రరత్నోర్మికాం
మామికాం సాదరాదేహ్యదో మధ్యమం భూషయాద్యైతయా ద్రష్టుమిచ్ఛామ్యహం
సాధ్వితి త్వత్పతిప్రేరితాయాం ముదా పాణినాదాయ ధృత్వా రహః
కేశవం లీలయానందయః సప్తకీవాస్తి తే । సప్తలోకీస్తుతే ।
చిత్రరోచిర్మహామేఖలామండితానంతరత్నస్ఫురత్తోరణాలంకృత-
శ్లక్ష్ణకందర్పకాంతారరంభాతరుద్వంద్వసంభావనీయోరుయుగ్మే రమే ।
సంపదం దేహి మే । పద్మరాగోపలాదర్శబింబప్రభాచ్ఛాయసుస్నిగ్ధజాను
॥॥ ద్వయే శోభనే చంద్రబింబాననే ।
శంబరారాతిజైత్రప్రయాణోత్సవారంభజృంభన్మహా-
కాహలీడంబరస్వర్ణతూణీరజంఘే శుభే । శారదార్కప్రమే ।
హంసరాజక్వణద్ధంసబింబస్ఫురద్ధంసకాలంకృతస్పష్ట-
లేఖాంకుశాంభోజచక్రధ్వజ-వ్యంజనాలంకృతశ్రీపదే ।
త్వాం భజే సంపదే । నమ్రవృందారికాశేఖరీభూతసౌవర్ణ-
కోటీరరత్నావలీదీపికారాజినీరాజితోత్తుంగగాంగేయ-
సింహాసనాస్తీర్ణసౌవర్ణబింద్వంకసౌరభ్యసంపన్నతల్పస్థితే ।
సంతతస్వఃస్థితే । చేటికాదత్తకర్పూరఖండాన్వితశ్వేతవీటీదరాదాన-
లీలాచలద్దోర్లతే । దైవతైరర్చితే । రత్నతాటంకకేయూరహారావలీ-
ముఖ్యభూషాచ్ఛటారంజితానేకదాసీసభావేష్టితే । దేవతాభిష్టుతే ।
పార్శ్వయుగ్మోల్లసచ్చామరగ్రాహిణీపంచశాఖాంబుజాధూత-
జృంభద్రణత్కంకణాభిష్టుతాభీశుసచ్చామరాభ్యాం ముదా చీజ్యసే ।
కర్మఠైరిజ్యసే । మంజుమంజీరకాంచ్యుర్మికాకంకణశ్రేణి-
కేయూరహారావలీ- కుండలీమౌలినాసామణిద్యోతితే । భక్తసంజీవితే ॥3॥
జలధరగతశీతవాతార్దితా చారునీరంధ్రదేవాలయాంతర్గతా విద్యుదేషా
హి కిం భూతలేఽపి స్వమాహాల్యసందర్శనార్థం క్షమామాస్థితా
కల్పవల్యేవ కిం ఘస్రమాత్రోల్లసంతం రవిం రాత్రిమాత్రోల్లసంతం విధుం
సంవిధాయ స్వతో వేఘసాతుష్టచిత్తేన సృష్టా సదాప్యుల్లసంతీ
మహాదివ్యతేజోమయీ దివ్యపాంచాలికా వేతి సద్భిః సదా తవర్యసే । త్వాం
భజే మే భవ శ్రేయసే । పూర్వకద్వారనిష్ఠేన నృత్యద్వరాకారరంభా-
దివారాంగనాశ్రేణిగీతామృతాకర్ణనాయత్త-
చిత్తామరారాధితేనోచ్చకైర్భార్గవీంద్రేణ సంభావితే । నో సమా
దేవతా దేవి తే । దక్షిణద్వారనిష్ఠేన సచ్చిత్రగుప్తాదియుక్తేన
వైవస్వతేనార్చ్యసే । యోగిభిర్భావ్యసే । పశ్చిమద్వారభాజా భృశం
పాశినా స్వర్ణేదీ- ముఖ్యనద్యన్వితేనేడ్యసే । సాదరం పూజ్యసే ।
ఉత్తరద్వారనిష్ఠేన యక్షోత్తమైర్నమ్రకోటీరజూటైర్మనోహారిభీ
రాజరాజేన భక్తేన సంభావ్యసే । యోగిభిః పూజ్యసే । లక్ష్మి
పద్మాలయే భార్గవి శ్రీరమే లోకమాతః సముద్రేశకన్యేఽచ్యుతప్రేయసి
॥॥. స్వర్ణశోభే చ మే చేందిరే విష్ణువక్షః స్థితే
పాహి పాహీతి యః ప్రాతరుత్థాయ భక్త్యా యుతో నౌతి సోఽయం నరః
సంపదం ప్రాప్య విద్యోతతే । భూషణద్యోతితే । దివ్య
కారుణ్యదృష్ట్యాశు మాం పశ్య మే దివ్యకారుణ్యదృష్ట్యాశు
మాం పశ్య మే దివ్యకారుణ్యదృష్ట్యాశు మాం పశ్య మే । మాం కిమర్థం
సదోపేక్షసే నేక్షసే త్వత్పదాబ్జం వినా నాస్తి మేఽన్యా గతిః సంపదం దేహి
మే సంపదం దేహి మే సంపదం దేహి మే । త్వత్పదాబ్జం ప్రపన్నోఽస్మ్యహం
సర్వదా త్వం ప్రసన్నా సతీ పాహి మాం పాహి మాం పాహి మాం పద్మహస్తే
త్రిలోకేశ్వరిం ప్రార్థయే త్వామహం దేవి తుభ్యం నమో దేవి తుభ్యం నమో
దేవి తుభ్యం నమః ॥సత్రిషష్ట్యుత్తరశతరగణాఢ్యశ్చతుర్దలః ।
మహాలక్ష్మీదండకోఽయం కృతః కేశవసూరిణా ॥
ఇతి కేశవసూరికృతః మహాలక్ష్మీదండకః సంపూర్ణః ।
స్తోత్రసముచ్చయః 2 (85)
అర్థం
1. మందారమాలాంచితకేశభారాం…వందామహే మాం కృతసద్విహారాం ॥1॥
మండారాలలతో అలంకరించిన మహాలక్ష్మీ స్వరూపాన్ని గౌరవంతో వందిస్తూ, ఆమె శుభచరితతో నా జీవితాన్ని పరిపుష్టి చేయమని భక్తితోవద్ద నీవు ప్రార్థిస్తాను.
2. జయ దుగ్ధాబ్ధితనయే…జయ వేలాపురాశ్రయే ॥2॥
గగనమండలంలో ప్రసిద్ధి చెందిన, నారాయణస్వామి ప్రియతమా లక్ష్మీదేవీకి జయములు; వారు నివసించే వేలాపుర (దేవస్థాన) ఆశ్రయంగా భావ్యనీ.
3. (లంబంగా విస్తరించిన చిత్రావరణ వర్ణన — పెద్ద పద్యం) …పాలితాఖండలే ॥1॥
మహాలక్ష్మీ యొక్క అతి శ్రీమంత, వర్ణవికాసాలతో నిండిన రూపం, ఆమె లోలితకవచ-భూషణాల ద్వారా భక్తులకున్న ఆశీర్వాదాలను పొందుదలచే గొప్ప వివరణ.
4. అయి సురుచిరనవ్యదూర్వా…ప్రదాస్యామి దాసాయ చేత్యర్థకం త్వన్మనోనిష్ఠభావం… ॥ (పద్యం)
దేవతా! నీ శృంగారసంతోషకర పరివేషం, గంధసువాసనలు, హస్తా-వభుషణాలా–ఆలంకారాలు — ఇవన్నీ భక్తులకు దివ్యసంపదలవలె ప్రసాదించుమని వినయపూర్వకంగా ఆశిస్తున్నాను.
5. గురునిబిడనితంబబింబాకృతిద్రావితా…సంపదం దేహి మే । పద్మరాగోపలాదర్శబింబప్రభా… ॥ (పద్యం)
ఓ దేవీ! మీతో సమానం తెలివి, సంపద, విలక్షణ మహిమలు కలిగిన ఆభరణాలు నాకు కల్గించవా; మీ దివ్యకారుణ్య దృష్టితో నన్ను ఆశీర్వదించుమనూ వినతి.
6. జలధరగతశీతవాతార్దితా…పద్మహస్తే త్రిలోకేశ్వరిం ప్రార్థయే త్వామహం దేవి తుభ్యం నమో దేవి తుభ్యం నమో…
ప్రకృతీ, తేజోమయీ లక్ష్మీదేవీ మీ పరివేష్ఠలో నిలిచి, ఓ భక్తుడిని మిమ్మల్ని ఆశ్రయంగా కోరతలవలా సమగ్రంగా పూజించుచున్నాను — నన్ను ఇది దైవవశాల్లో ఉంచు.
సారాంశం:
మహాలక్ష్మీ దండకంలో మహాలక్ష్మీదేవి యొక్క శోభ, భూషణాలు, గుణాల పూర్ణచిత్రణ ఉంది. గ్రంధకర్త ఎంతో భావాన్ని కలిపి దేవీ యొక్క దివ్య గాఢ రూపాన్ని, ఆమె చరణాల పంచకత్మక శక్తిని, భక్తులకు ప్రసాదించే ఐశ్వర్యం, సంపద మరియు రక్షణను వివరిస్తాడు. ఈ దండకం చదివేవారికి లక్ష్మీదేవి కరుణ చూపించి, సంపద, విద్య, ధాన్య, శాంతి మరియు మోక్షాలకు దారితీస్తుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం అంటే ఏమిటి?
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం ఎప్పుడు మరియు ఎలా పఠించాలి?
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం పఠించడం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు ఏమిటి?
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం ఎవరు పఠించవచ్చు?
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం ఎన్ని సార్లు పఠించాలి?
శ్రీ మహాలక్ష్మీ దండకం యొక్క మూలం ఏమిటి?
వ్యాఖ్యలు
వ్యాఖ్య రాయడానికి లాగిన్ అవ్వండి
వ్యాఖ్యలు లోడ్ అవుతున్నాయి...

