వాల్మీకి జయంతి 2026

వాల్మీకి జయంతి: ఆదికవిని స్మరించే రోజు

వాల్మీకి జయంతి ఆశ్వయుజ పౌర్ణమి నాడు జరుపుకునే పర్వదినం. రామాయణాన్ని రచించిన ఆదికవి వాల్మీకి మహర్షిని ఈ రోజు స్మరించి గౌరవిస్తారు. దసరా తర్వాత వచ్చే ఈ పౌర్ణమిని శరత్ పౌర్ణమిగా కూడా పిలుస్తారు.

వాల్మీకి కథ

ప్రచారంలో ఉన్న కథ ప్రకారం వాల్మీకి మొదట రత్నాకరుడనే పేరుతో అడవిలో దారిదోపిడీ చేసి జీవించేవాడు. ఒకరోజు నారద మహర్షిని అడ్డగించగా, "నీ పాపంలో నీ కుటుంబం భాగం పంచుకుంటుందా అడిగి రా" అని నారదుడు అన్నాడు. కుటుంబం నిరాకరించడంతో రత్నాకరునిలో మార్పు వచ్చింది. నారదుని ఉపదేశంతో రామనామ జపంలో ఎన్నో ఏళ్ళు తపస్సు చేయగా, ఆయన చుట్టూ చీమల పుట్ట (వల్మీకం) పెరిగింది. అందుకే "వాల్మీకి" అనే పేరు వచ్చిందని కథ. ఈ కథ వివిధ రూపాల్లో చెప్పబడుతుంది.

తొలి శ్లోకం పుట్టుక

తమసా నది తీరంలో క్రౌంచ పక్షుల జంటలో ఒకదానిని వేటగాడు బాణంతో కొట్టగా, ఆ దుఃఖంలో వాల్మీకి నోట అప్రయత్నంగా ఒక శ్లోకం వెలువడింది. శోకం నుండి పుట్టింది కాబట్టి అది "శ్లోకం" అయిందని చెబుతారు. బ్రహ్మదేవుని ప్రేరణతో అదే ఛందస్సులో ఇరవై నాలుగు వేల శ్లోకాల శ్రీమద్రామాయణాన్ని రచించాడు. సీతాదేవికి ఆశ్రయం ఇచ్చి, లవకుశులకు విద్య నేర్పినదీ వాల్మీకి ఆశ్రమమే.

ఈ రోజు ఎలా జరుపుకోవాలి

• ఉదయం స్నానం చేసి శ్రీరామ పరివారాన్ని, వాల్మీకి మహర్షిని స్మరించి దీపం వెలిగించాలి.
• రామాయణంలోని ఏదైనా కాండ, ముఖ్యంగా బాలకాండ ప్రారంభ సర్గలు లేదా సుందరకాండ పారాయణం చేయవచ్చు.
• పిల్లలకు వాల్మీకి కథ, రామకథ చెప్పడం మంచి సంప్రదాయం.
• చాలా ప్రాంతాల్లో వాల్మీకి చిత్రపటంతో ఊరేగింపులు, సభలు నిర్వహిస్తారు.
• శక్తి మేరకు అన్నదానం చేయవచ్చు.

ప్రాముఖ్యత

ఎలాంటి గతం ఉన్నవారైనా సత్సంగం, తపస్సు, భక్తితో మహర్షి కాగలరన్నది వాల్మీకి జీవితం ఇచ్చే సందేశం. ఆయన రచించిన రామాయణం వేల ఏళ్ళుగా ధర్మానికి మార్గదర్శిగా నిలుస్తోంది.

వాల్మీకి రామాయణం తెలుగు సాహిత్యానికి కూడా మూలాధారం. ఈ కథ ఆధారంగానే రంగనాథ రామాయణం, మొల్ల రామాయణం వంటి తెలుగు రామాయణాలు వెలువడ్డాయి. అందుకే తెలుగు వారికి వాల్మీకి జయంతి ప్రత్యేకమైన రోజు.

ఆదికవి వాల్మీకి ఆశీస్సులతో మీ ఇంట రామనామం నిత్యం మారుమోగాలని కోరుకుంటున్నాం.