ఉత్పన్న ఏకాదశి 2026

హిందూ పంచాంగం ప్రకారం ప్రతి మాసంలో రెండు ఏకాదశులు వస్తాయి — ఒకటి శుక్లపక్షంలో, మరొకటి కృష్ణపక్షంలో. అందులో కార్తీక మాసంలోని కృష్ణపక్ష ఏకాదశినే ఉత్పన్న ఏకాదశిగా పిలుస్తారు. ఈ ఏకాదశి విష్ణు భక్తులకు అత్యంత పవిత్రమైనది. ఈ రోజు నుండి ఏకాదశి వ్రతాన్ని ప్రారంభిస్తే అది శ్రేష్ఠమైనదిగా పరిగణిస్తారు.

ఈ తిథి రోజున శ్రీమహావిష్ణువు శరీరంలోని దివ్య శక్తి రూపంగా ఏకాదశి దేవత ఉద్భవించినట్లు పురాణాలు చెబుతాయి. ఆమె మురాసురుడు అనే రాక్షసుని సంహరించి ధర్మాన్ని రక్షించింది. అందువల్ల ఉత్పన్న ఏకాదశి పాపహారిణిగా, మోక్షప్రదాయక తిథిగా భావించబడుతుంది.

పురాణ కథనం

కృతయుగంలో మురాసురుడు అనే రాక్షసుడు దేవతలను, సన్తులను హింసించాడు. దేవతల ప్రార్థనతో శ్రీమహావిష్ణువు మురాసురుని సంహరించడానికి బయలుదేరాడు. విష్ణువు యోగనిద్రలో ఉన్నప్పుడు మురుడు దాడి చేసేందుకు ప్రయత్నించాడు. అదే సమయంలో విష్ణువు శరీరం నుంచి ఒక దివ్య రూపం వెలువడింది — ఆమెనే దేవత ఏకాదశి. ఆమె మురాసురుని సంహరించింది.

నిద్రలేచిన విష్ణువు ఆ దివ్య కార్యం చూసి సంతోషించి, “నీ పేరు ఏకాదశి. నీ తిథి పూజించే భక్తుల పాపాలు నశిస్తాయి” అని వరం ఇచ్చాడు. అప్పటి నుంచి ఈ తిథి విష్ణు ఆరాధనకు అత్యంత ప్రీతికరమైనదిగా నిలిచింది.

ఉత్పన్న ఏకాదశి ప్రాముఖ్యత

• ఈ తిథి రోజున ఉపవాసం ఉండడం వల్ల పాపాలు క్షమింపబడతాయి.
• శ్రీమహావిష్ణు మరియు లక్ష్మీదేవి అనుగ్రహం లభిస్తుంది.
• జీవితం ధనసమృద్ధితో, ఆరోగ్యంతో, సుఖసంతోషాలతో నిండుతుంది.
• ఈ రోజు నుండి ఏకాదశి వ్రతాన్ని ప్రారంభించడం అత్యంత శ్రేయస్కరం.

పురాణాల ప్రకారం, ఒక్క ఉత్పన్న ఏకాదశి వ్రతంతోనే 1000 అశ్వమేధ యాగాలు, 100 రాజసూయ యాగాలు చేసినంత పుణ్యం లభిస్తుంది.

పూజా విధానం

1. తెల్లవారుజామున నిద్రలేచి స్నానం చేయాలి.
2. పూజా స్థలాన్ని శుభ్రం చేసి విష్ణుమూర్తి విగ్రహం లేదా చిత్రాన్ని ప్రతిష్ఠించాలి.
3. సంకల్పం తీసుకుని ఉపవాసం ప్రారంభించాలి.
4. పంచామృతంతో అభిషేకం చేయాలి — పాలు, పెరుగు, తేనె, తులసి దళాలు కలపాలి.
5. శ్రీ విష్ణు సహస్రనామం లేదా ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ మంత్రాన్ని 108 సార్లు జపించాలి.
6. పుష్పాలు, తులసి దళాలు, చక్రపొంగలి, పులిహోర, లడ్డూలు నైవేద్యంగా సమర్పించాలి.
7. కర్పూర నీరాజనంతో మంగళ హారతి ఇవ్వాలి.
8. రాత్రంతా భజనలు, పురాణ శ్రవణం చేయడం శుభప్రదం.
9. మరుసటి రోజు ద్వాదశి పారణ చేయాలి — బ్రాహ్మణునికి భోజనం పెట్టి ఉపవాసం విరమించాలి.

జపించవలసిన మంత్రాలు

విష్ణు మూల మంత్రం: ఓం నమో నారాయణాయ

వాసుదేవ మంత్రం: ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ

విష్ణు గాయత్రీ: ఓం శ్రీ విష్ణువే చ విద్యమహే వాసుదేవాయ ధీమహి తన్నో విష్ణుః ప్రచోదయాత్

దానధర్మాలు

ఉత్పన్న ఏకాదశి రోజున అన్నదానం, గోదానం, వస్ర్తదానం చేయడం ద్వారా నరకయాతనల నుండి విముక్తి లభిస్తుందని శాస్త్రాలు చెబుతాయి. ఈ రోజు పేదలకు ఆహారం పెట్టడం, ముత్తైదువులకు తాంబూలం ఇవ్వడం అత్యంత పుణ్యకార్యంగా పరిగణించబడుతుంది.

మహిళల పూజా ప్రాముఖ్యత

ఈ రోజున తులసి పూజ చేయడం, ముత్తైదువులకు తాంబూలం ఇవ్వడం, సత్యనారాయణ కథ వినడం ద్వారా వైవాహిక సుఖం, అదృష్టం పెరుగుతాయని నమ్మకం.

ఉత్పన్న ఏకాదశి ఫలితాలు

• తెలిసీ తెలియక చేసిన పాపాలు నశిస్తాయి.
• శ్రీహరి కృపా లభిస్తుంది.
• వైకుంఠ ప్రాప్తి దొరుకుతుంది.
• ఆర్థిక, శారీరక, మానసిక శాంతి కలుగుతుంది.

ఈ పవిత్ర ఉత్పన్న ఏకాదశి సందర్భంగా శ్రీమహావిష్ణు, మహాలక్ష్మీ అనుగ్రహం మీ జీవితంలో సదా ప్రసరించాలని మనసారా కోరుకుంటాం.

ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ.