తొలి ఏకాదశి 2026

తొలి ఏకాదశి: తెలుగు లోగిళ్ళ పండుగల తొలి అడుగు

ఆషాఢ మాసం శుక్ల పక్ష ఏకాదశిని తెలుగు వారు తొలి ఏకాదశిగా ఘనంగా జరుపుకుంటారు. పండుగల వరుస ఈ రోజుతోనే మొదలవుతుందని, అందుకే ఇది "తొలి" ఏకాదశి అని పెద్దలు చెబుతారు. ఈ రోజు నుండి శ్రీమహావిష్ణువు యోగనిద్రలోకి వెళ్తాడు కాబట్టి దీనిని శయన ఏకాదశి అని కూడా అంటారు.

తొలి ఏకాదశి ఎందుకు ప్రత్యేకం

తెలుగు ఇళ్ళలో ఈ రోజు నుండే శ్రావణ నోములు, వినాయక చవితి, దసరా, దీపావళి, కార్తీక మాసం వంటి పండుగల సందడి మొదలవుతుంది. వర్షాకాలం ఆరంభంలో వచ్చే ఈ ఏకాదశి నుండి చాతుర్మాస్యం ప్రారంభమవుతుంది. ఈ నాలుగు నెలలు శ్రీహరి క్షీరసాగరంలో శేషతల్పంపై విశ్రమిస్తాడని, కార్తీక శుక్ల ఏకాదశి నాడు మేల్కొంటాడని నమ్మకం. తొలి ఏకాదశి నాడు చేసే ఉపవాసం, పూజ ఏడాది పొడవునా చేసే పూజలకు నాంది అని భావిస్తారు.

పేలాల పిండి సంప్రదాయం

తొలి ఏకాదశి అనగానే తెలుగు వారికి గుర్తొచ్చేది పేలాల పిండి. జొన్న పేలాలను వేయించి పిండి చేసి, బెల్లం, యాలకుల పొడి కలిపి స్వామికి నైవేద్యంగా పెట్టి ప్రసాదంగా తింటారు. వర్షాకాలంలో శరీరానికి శక్తినిచ్చే ఆహారంగా దీనిని పెద్దలు సూచించారని చెబుతారు. పూర్వీకుల స్మరణగా కూడా పేలాల పిండి పంచే ఆచారం కొన్ని కుటుంబాల్లో ఉంది.

పూజా విధానం

• తెల్లవారుజామునే తలస్నానం చేసి, ముంగిట ముగ్గులు వేసి గడపకు పసుపు రాసి మామిడి తోరణాలు కట్టాలి.
• శ్రీమహావిష్ణువు, లక్ష్మీదేవి చిత్రపటాలకు పూలమాలలు వేసి దీపారాధన చేయాలి.
• తులసి కోట వద్ద దీపం పెట్టి, తులసి దళాలతో స్వామిని అర్చించాలి.
• విష్ణు సహస్రనామం లేదా భగవద్గీత పారాయణం చేయాలి.
• పేలాల పిండి, పండ్లు, పాలు నైవేద్యంగా సమర్పించి హారతి ఇవ్వాలి.
• ఈ ఏడాది చాతుర్మాస్యంలో పాటించే నియమం (ఒక కూరగాయ మానడం, నిత్య దీపారాధన వంటివి) సంకల్పించుకోవాలి.

ఉపవాసం, ఆలయ దర్శనం

చాలా మంది ఈ రోజు అన్నం మానేసి ఫలాహారంతో ఉపవాసం చేసి, రాత్రి భజనలతో జాగరణ చేస్తారు. ద్వాదశి ఉదయం పూజ చేసి పారణ చేస్తారు. ఈ రోజు విష్ణు, వేంకటేశ్వర ఆలయాలకు భక్తులు పెద్ద సంఖ్యలో వెళ్తారు. మహారాష్ట్రలో పండరిపురం విఠలుని ఆషాఢీ ఏకాదశి యాత్ర కూడా ఇదే రోజు జరుగుతుంది.

తొలి ఏకాదశితో మొదలయ్యే పండుగల కాలం మీ ఇంట ఆనందం, ఐశ్వర్యం నింపాలని కోరుకుందాం.