ఆషాఢ గుప్త నవరాత్రి కూష్మాండ పూజ 2026

ఆషాఢ గుప్త నవరాత్రి నాల్గవ రోజు: కూష్మాండ పూజ

ఆషాఢ గుప్త నవరాత్రుల్లో నాల్గవ రోజైన ఆషాఢ శుద్ధ చవితి నాడు నవదుర్గల్లో చతుర్థ రూపమైన కూష్మాండాదేవిని పూజిస్తారు. తన చిరునవ్వుతో బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించిన ఆదిశక్తిగా ఆమెను భావిస్తారు. ఆరోగ్యం, తేజస్సు, ఉత్సాహం కోసం ఈ రోజు అమ్మవారిని ప్రార్థిస్తారు.

సృష్టికి మూలమైన తల్లి

సృష్టికి ముందు అంతటా చీకటి మాత్రమే ఉన్నప్పుడు, అమ్మవారు చిన్న చిరునవ్వు నవ్వగానే బ్రహ్మాండం ఆవిర్భవించిందని భక్తుల విశ్వాసం. "కు" (కొంచెం), "ఊష్మ" (వెచ్చదనం), "అండ" (బ్రహ్మాండం) అనే పదాల కలయికగా కూష్మాండ అనే పేరును వివరిస్తారు. ఆమె సూర్యమండలంలో నివసిస్తుందని, సూర్యుడికి తేజస్సును ఇచ్చేది ఆమేనని చెబుతారు. ఎనిమిది చేతులు ఉండటం వల్ల ఆమెను అష్టభుజాదేవి అని కూడా అంటారు; కమండలం, ధనుస్సు, బాణం, పద్మం, అమృత కలశం, చక్రం, గద, జపమాల ధరించి సింహవాహనంపై దర్శనమిస్తుంది. కూష్మాండం అంటే బూడిద గుమ్మడికాయ అని కూడా అర్థం, అందుకే కొన్ని సంప్రదాయాల్లో ఈ రోజు గుమ్మడికాయ సమర్పిస్తారు.

సురాసంపూర్ణకలశం రుధిరాప్లుతమేవ చ। దధానా హస్తపద్మాభ్యాం కూష్మాండా శుభదాస్తు మే॥

చవితి నాటి పూజా విధానం

• సూర్యోదయ సమయంలో స్నానం చేసి సూర్యుడికి అర్ఘ్యం ఇవ్వడం ఈ రోజు ప్రత్యేకం, ఎందుకంటే కూష్మాండ సూర్యమండల నివాసిని.
• కలశానికి, అఖండ దీపానికి నమస్కరించి, అమ్మవారికి ఎర్రని పుష్పాలు సమర్పించాలి.
• "ఓం దేవీ కూష్మాండాయై నమః" మంత్రం 108 సార్లు జపించాలి.
• ఉత్తరాదిలో మాల్పువా నైవేద్యం ప్రసిద్ధి; తెలుగు ఇళ్ళలో దానికి దగ్గరగా ఉండే అప్పాలు, బొబ్బట్లు లేదా గుమ్మడికాయ హల్వా నివేదించవచ్చు.
• నైవేద్యాన్ని ప్రసాదంగా అందరికీ పంచి, హారతితో పూజ ముగించాలి.

ఆషాఢ నేపథ్యం, నియమాలు

ఆషాఢం వర్షాకాలం ఆరంభం. ఈ సమయంలో ఆరోగ్యం జాగ్రత్తగా చూసుకోవాలనే పెద్దల సూచనతో తేలికపాటి సాత్విక ఆహారం తీసుకోవడం మంచిది. గుప్త నవరాత్రి ఉపవాసం చేసేవారు తమ ఆరోగ్యానికి తగినట్లుగా నియమం పెట్టుకోవాలి. తెలంగాణలో ఈ మాసంలో బోనాలు సమర్పించి గ్రామదేవతలను కొలిచినట్లే, ఇంట్లో కూష్మాండను ఆరాధించడం జగన్మాతకు చేసే నివేదనే.

ఫలితం

కూష్మాండను పూజిస్తే శరీరానికి బలం, మనసుకు ఉత్సాహం, ఇంటికి ఐశ్వర్యం కలుగుతాయని భక్తుల నమ్మకం. ఒక చిరునవ్వుతో లోకాన్ని సృష్టించిన తల్లి, మనం కూడా సానుకూల దృక్పథంతో జీవితాన్ని వెలిగించుకోవాలని గుర్తుచేస్తుంది.

కూష్మాండాదేవి చిరునవ్వు మన ఇళ్ళలో వెలుగు, ఆనందం నింపాలని కోరుకుందాం.