దీక్షనుపట్టి యిరుముడికట్టి

దీక్షను పట్టి యిరుముడి కట్టి… స్వామియే అయ్యప్పో అయ్యప్పో
ఈ భజనం అయ్యప్ప స్వామి యాత్ర యొక్క ప్రతి దశను — దీక్ష, ఇరుముడి, అరణ్యయానం, శబరి కొండ, మకరజ్యోతి, పన్నెండు మెట్లు — అన్నింటినీ సార్థకంగా చిత్రిస్తుంది.
    1.    దీక్షను పట్టి—ఇరుముడి కట్టి—శిరమున పెట్టి—శరణం చెప్పి
భక్తుడు అత్యంత వినమ్రతతో యాత్రను ప్రారంభిస్తాడు. “స్వామియే అయ్యప్పో” అని పిలుస్తూ నెయ్యి, కర్పూర దీపంతో అభిషేకం చేయాలనే సంకల్పం.
“అయ్యప్ప దర్శనం చేదము రండి — మకరజ్యోతిని చూదము రండి” — ఇది భక్తుల సమూహ యాత్ర పిలుపు.
    2.    వేకువజామున లేచి శరణుఘోష
భక్తులు ఉదయం లేచి స్వామిని పిలుస్తారు.
“భక్తులందరికీ ముక్తిని ఇచ్చే స్వామి” — అయ్యప్ప యొక్క పరమకరుణ.
శబరి మోక్షాన్ని ఇచ్చిన స్వామి శక్తిస్వరూపుడు.
“కనులకు కనబడిరావయ్యా” — భక్తుడి ఆర్తి, తపన.
    3.    నలభై ఒక రోజు దీక్ష జీవనం
పగలు రాత్రి అయ్యప్పునామస్మరణ, దేహశుద్ధి, మనశ్శుద్ధి.
నెయ్యాభిషేకం, కర్పూర దీపం, ఆశీర్వాదం — భక్తుని ప్రథమ కోరిక.
    4.    పంపా స్నానం — గణపతి దీవెన
నదులన్నింటిలో పవిత్రమైన పంపా నదిలో స్నానం చేసి శరణూ పలకడం.
“దేహబలం—పాదబలం ఇచ్చి మమ్మల్ని కాపాడు” — యాత్రికుడి ప్రధాన ప్రార్థన.
    5.    శబరి పీఠం — శరణ్ కుట్టీయార్ — పరుగున యాత్ర
అరణ్యమంతా దాటుకొని పదునెనిమిది పుణ్యమెట్లు ఎక్కి,
“యిరుముడి ప్రియున్ని సాక్షాత్తు దర్శించి మేము ధన్యులమయ్యాం”
ఇది భజనలో అత్యంత భావోద్వేగ క్షణం.

సారాంశం:

ఈ భజనం అయ్యప్ప యాత్రను భావపూర్వకంగా చెప్పే పావన గానం. దీక్ష, నియమం, ఇరుముడి, పంపాస్నానం, శబరికొండారోహణం, 18 పుణ్యమెట్లు, నెయ్యాభిషేకం—ప్రతి యాత్ర అంశంలో భక్తుని ఆత్మసమర్పణ కనిపిస్తుంది. స్వామి యొక్క దివ్యదర్శనం, మకరజ్యోతి, శరణుఘోష—all bind the devotee in divine love. ఈ పాట ఒక యాత్రగాథ మాత్రమే కాదు — శరణాగతి, పవిత్రత, మోక్షసూచకం.