shree vishnu panjara stotram'
viniyogah' –
asya shreevishnupanjarastotramantrasya naarada ri'shih' anusht'up chhandah' shreevishnuh' paramaatmaa devataa aham' beejam' so'ham' shaktih' om hreem' keelakam' mama sarvadeharakshanaartham' jape viniyogah' ||
ri'shyaadinyaasah' –
naarada ri'shaye namah' mukhe |
shreevishnuparamaatmadevataayai namah' hri'daye |
aham' beejam' guhye |
so'ham' shaktih' paadayoh' |
om hreem' keelakam' paadaagre |
om hraam' hreem' hroom' hraim' hraum' hrah' iti mantrah' |
karanyaasah' –
om hraam' angusht'haabhyaam' namah' |
om hreem' tarjaneebhyaam' namah' |
om hroom' madhyamaabhyaam' namah' |
om hraim' anaamikaabhyaam' namah' |
om hraum' kanisht'hikaabhyaam' namah' |
om hrah' karatalakarapri'sht'haabhyaam' namah' |
hri'dayaadinyaasah' –
om hraam' hri'dayaaya namah' |
om hreem' shirase svaahaa |
om hroom' shikhaayai vashat' |
om hraim' kavachaaya hum |
om hraum' netratrayaaya vaushat' |
om hrah' astraaya phat' |
ahambeejapraanaayaamam' mantratrayena kuryaat |
atha dhyaanam |
param' parasmaat prakri'teranaadi-
-mekam' nivisht'am' bahudhaa guhaayaam |
sarvaalayam' sarvacharaacharastham'
namaami vishnum' jagadekanaatham || 1 ||
atha panjara stotram |
om || vishnupanjarakam' divyam' sarvadusht'anivaaranam |
ugratejo mahaaveeryam' sarvashatrunikri'ntanam || 2 ||
tripuram' dahamaanasya harasya brahmanoditam |
tadaham' sampravakshyaami aatmarakshaakaram' nri'naam || 3 ||
paadau rakshatu govindo janghe chaiva trivikramah' |
ooroo me keshavah' paatu kat'im' chaiva janaardanah' || 4 ||
naabhim' chaivaachyutah' paatu guhyam' chaiva tu vaamanah' |
udaram' padmanaabhashcha pri'sht'ham' chaiva tu maadhavah' || 5 ||
vaamapaarshvam' tathaa vishnurdakshinam' madhusoodanah' |
baahoo vai vaasudevashcha hri'di daamodarastathaa || 6 ||
kant'ham' rakshatu vaaraahah' kri'shnashcha mukhamand'alam |
maadhavah' karnamoole tu hri'sheekeshashcha naasike || 7 ||
netre naaraayano rakshellalaat'am' garud'adhvajah' |
kapolau keshavo rakshedvaikunt'hah' sarvatodisham || 8 ||
shreevatsaankashcha sarveshaamangaanaam' rakshako bhavet |
poorvasyaam' pund'areekaaksha aagneyyaam' shreedharastathaa || 9 ||
dakshine naarasim'hashcha nairri'tyaam' maadhavo'vatu |
purushottamo me vaarunyaam' vaayavyaam' cha janaardanah' || 10 ||
gadaadharastu kauberyaameeshaanyaam' paatu keshavah' |
aakaashe cha gadaa paatu paataale cha sudarshanam || 11 ||
sannaddhah' sarvagaatreshu pravisht'o vishnupanjarah' |
vishnupanjaravisht'o'ham' vicharaami maheetale || 12 ||
raajadvaare'pathe ghore sangraame shatrusankat'e |
nadeeshu cha rane chaiva choravyaaghrabhayeshu cha || 13 ||
d'aakineepretabhooteshu bhayam' tasya na jaayate |
raksha raksha mahaadeva raksha raksha janeshvara || 14 ||
rakshantu devataah' sarvaa brahmavishnumaheshvaraah' |
jale rakshatu vaaraahah' sthale rakshatu vaamanah' || 15 ||
at'avyaam' naarasim'hashcha sarvatah' paatu keshavah' |
divaa rakshatu maam' sooryo raatrau rakshatu chandramaah' || 16 ||
panthaanam' durgamam' rakshe sarvameva janaardanah' |
rogavighnahatashchaiva brahmahaa gurutalpagah' || 17 ||
streehantaa baalaghaatee cha suraapo vri'shaleepatih' |
muchyate sarvapaapebhyo yah' pat'hennaatra sam'shayah' || 18 ||
aputro labhate putram' dhanaarthee labhate dhanam |
vidyaarthee labhate vidyaam' mokshaarthee labhate gatim || 19 ||
aapado harate nityam' vishnustotraarthasampadaa |
yastvidam' pat'hate stotram' vishnupanjaramuttamam || 20 ||
muchyate sarvapaapebhyo vishnulokam' sa gachchhati |
gosahasraphalam' tasya vaajapeyashatasya cha || 21 ||
ashvamedhasahasrasya phalam' praapnoti maanavah' |
sarvakaamam' labhedasya pat'hanaannaatra sam'shayah' || 22 ||
jale vishnuh' sthale vishnurvishnuh' parvatamastake |
jvaalaamaalaakule vishnuh' sarvam' vishnumayam' jagat || 23 ||
iti shreebrahmaand'apuraane indranaaradasam'vaade shree vishnu panjara stotram ||
Meaning
What the text sets out to do
The Vishnu Panjara Stotram is a protective prayer, a kavacha in all but name. Its viniyoga states the purpose plainly: sarvadeha rakshanartham, for the protection of the whole body. After the nyasa with the syllables hram to hrah and a dhyana verse saluting Vishnu as jagadekanatham, the one lord of the world, the hymn proper begins. Verse 3 says Brahma first told it to Shiva while Shiva was burning Tripura.
Limbs and directions
Verses 4 to 8 move up the body from the feet. Govinda guards the feet, Keshava the thighs, Achyuta the navel, Vasudeva the arms, Hrishikesha the nose and Narayana the eyes. Verses 9 to 11 turn outward to the eight quarters, from Pundarikaksha in the east round to Keshava in the north-east, and then to the sky and the underworld, guarded by the mace and Sudarshana. Verse 12 closes the circle with vishnupanjara vishtoham vicharami mahitale, I move about the earth inside Vishnu's cage.
Dangers named and the closing verses
Verses 13 and 14 list where fear arises: the king's court, a lonely road, battle, rivers, thieves, tigers and spirits. Varaha guards in water, Vamana on land and Narasimha in the forest, while the sun and moon watch by day and by night. The phala shruti that follows speaks of release from grave sins and of a son, wealth, learning or liberation for those who seek them. The last verse, ending sarvam vishnumayam jagat, sees Vishnu in water, on land and on the mountain top. Its list of roads, rivers and forests makes it a natural prayer to read before travel.
Frequently asked questions
Where does the Sri Vishnu Panjara Stotram come from?
What does panjara mean in the Vishnu Panjara Stotram?
Which forms of Vishnu guard which parts of the body in the Vishnu Panjara Stotram?
How does the Vishnu Panjara Stotram cover the eight directions?
Who first spoke the Vishnu Panjara, according to the stotram itself?
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...

