Shree durgaa stotram' (yudhisht'hira kri'tam')
Viraat'anagaram' ramyam' gachchhamaano yudhisht'hirah' |
Astuvanmanasaa deveem' durgaam' tribhuvaneshvareem || 1 ||
Yashodaagarbhasambhootaam' naaraayanavarapriyaam |
Nandagopakule jaataam' mangal'yaam' kulavardhineem || 2 ||
Kam'savidraavanakareemasuraanaam' kshayankareem |
Shilaatat'avinikshiptaamaakaasham' prati gaamineem || 3 ||
Vaasudevasya bhagineem' divyamaalyavibhooshitaam |
Divyaambaradharaam' deveem' khad'gakhet'akadhaarineem || 4 ||
Bhaaraavatarane punye ye smaranti sadaashivaam |
Taan vai taarayate paapaat panke gaamiva durbalaam || 5 ||
Stotum' prachakrame bhooyo vividhaih' stotrasambhavaih' |
Aamantrya darshanaakaankshee raajaa deveem' sahaanujah' || 6 ||
Namo'stu varade kri'shne kumaari brahmachaarini |
Baalaarkasadri'shaakaare poornachandranibhaanane || 7 ||
Chaturbhuje chaturvaktre peenashronipayodhare |
Mayoorapichchhavalaye keyooraangadadhaarini || 8 ||
Bhaasi devi yathaa padmaa naaraayanaparigrahah' |
Svaroopam' brahmacharyam' cha vishadam' tava khechari || 9 ||
Kri'shnachchhavisamaa kri'shnaa sankarshanasamaananaa |
Bibhratee vipulau baahoo shakradhvajasamuchchhrayau || 10 ||
Paatree cha pankajee ghant'ee streevishuddhaa cha yaa bhuvi |
Paasham' dhanurmahaachakram' vividhaanyaayudhaani cha || 11 ||
Kund'alaabhyaam' supoornaabhyaam' karnaabhyaam' cha vibhooshitaa |
Chandravispardhinaa devi mukhena tvam' viraajase || 12 ||
Mukut'ena vichitrena keshabandhena shobhinaa |
Bhujangaabhogavaasena shronisootrena raajataa || 13 ||
Vibhraajase chaabaddhena bhogeneveha mandarah' |
Dhvajena shikhipichchhaanaamuchchhritena viraajase || 14 ||
Kaumaaram' vratamaasthaaya tridivam' paavitam' tvayaa |
Tena tvam' stooyase devi tridashaih' poojyase'pi cha || 15 ||
Trailokyarakshanaarthaaya mahishaasuranaashini |
Prasannaa me surashresht'he dayaam' kuru shivaa bhava || 16 ||
Jayaa tvam' vijayaa chaiva sangraame cha jayapradaa |
Mamaapi vijayam' dehi varadaa tvam' cha saampratam || 17 ||
Vindhye chaiva nagashresht'he tava sthaanam' hi shaashvatam |
Kaal'i kaal'i mahaakaal'i sheedhumaam'sapashupriye || 18 ||
Kri'taanuyaatraa bhootaistvam' varadaa kaamachaarinee |
Bhaaraavataare ye cha tvaam' sam'smarishyanti maanavaah' || 19 ||
Pranamanti cha ye tvaam' hi prabhaate tu naraa bhuvi |
Na teshaam' durlabham' kinchit putrato dhanato'pi vaa || 20 ||
Durgaat taarayase durge tat tvam' durgaa smri'taa janaih' |
Kaantaareshvavasannaanaam' magnaanaam' cha mahaarnave |
Dasyubhirvaa niruddhaanaam' tvam' gatih' paramaa nri'naam || 21 ||
Jalapratarane chaiva kaantaareshvat'aveeshu cha |
Ye smaranti mahaadevi na cha seedanti te naraah' || 22 ||
Tvam' keertih' shreerdhri'tih' siddhirhreervidyaa santatirmatih' |
Sandhyaa raatrih' prabhaa nidraa jyotsnaa kaantih' kshamaa dayaa || 23 ||
Nri'naam' cha bandhanam' moham' putranaasham' dhanakshayam |
Vyaadhim' mri'tyum' bhayam' chaiva poojitaa naashayishyasi || 24 ||
So'ham' raajyaatparibhrasht'ah' sharanam' tvaam' prapannavaan |
Pranatashcha yathaa moordhnaa tava devi sureshvari || 25 ||
Traahi maam' padmapatraakshi satye satyaa bhavasva nah' |
Sharanam' bhava me durge sharanye bhaktavatsale || 26 ||
Evam' stutaa hi saa devee darshayaamaasa paand'avam |
Upagamya tu raajaanaamidam' vachanamabraveet || 27 ||
Devyuvaacha |
Shri'nu raajan mahaabaaho madeeyam' vachanam' prabho |
Bhavishyatyachiraadeva sangraame vijayastava || 28 ||
Mama prasaadaannirjitya hatvaa kauravavaahineem |
Raajyam' nishkant'akam' kri'tvaa bhokshyase medineem' punah' || 29 ||
Bhaatrri'bhih' sahito raajan preetim' praapsyasi pushkalaam |
Matprasaadaachcha te saukhyamaarogyam' cha bhavishyati || 30 ||
Ye cha sankeertayishyanti loke vigatakalmashaah' |
Teshaam' tusht'aa pradaasyaami raajyamaayurvapuh' sutam || 31 ||
Pravaase nagare chaapi sangraame shatrusankat'e |
At'avyaam' durgakaantaare saagare gahane girau || 32 ||
Ye smarishyanti maam' raajan yathaa'ham' bhavataa smri'taa |
Na teshaam' durlabham' kinchidasmilloke bhavishyati || 33 ||
Idam' stotravaram' bhaktyaa shri'nuyaadvaa pat'heta vaa |
Tasya sarvaani kaaryaani siddhim' yaasyanti paand'avaah' || 34 ||
Matprasaadaachcha vah' sarvaanviraat'anagare sthitaan |
Na prajnyaasyanti kuravo naraa vaa tannivaasinah' || 35 ||
Ityuktvaa varadaa devee yudhisht'hiramarindamam |
Rakshaam' kri'tvaa cha paand'oonaam' tatraivaantaradheeyata || 36 ||
Iti shreemanmahaabhaarate viraat'aparvani asht'amo'dhyaaye yudhisht'hira kri'ta shree durgaa stotram |
Meaning
This hymn comes from the Virata Parva of the Mahabharata, and the colophon here places it in the eighth chapter. The Pandavas have finished twelve years in the forest and must now spend a thirteenth year unrecognised. As Yudhishthira walks toward the pleasant city of Virata, Viratanagaram ramyam gacchamano Yudhishthirah, he praises Durga silently in his mind.
The goddess of the Krishna story (verses 1 to 6)
The opening verses recall Durga as the girl born from Yashoda's womb in Nandagopa's clan, dear to Narayana, who was flung against a rock by Kamsa and rose into the sky. She is called Vasudevasya bhagini, sister of Krishna, wearing divine garlands and carrying sword and shield.
Her form and her names (verses 7 to 23)
Yudhishthira then addresses her directly as Krishna, Kumari and Brahmacharini, bright as the rising sun with a face like the full moon, four-armed, wearing peacock-feather bracelets and raising a banner of peacock feathers. He names the Vindhya mountain as her lasting home and gives the well-known reading of her name, durgat tarayase durge tat tvam durga smrita janaih: because she carries people across what is hard to cross, they call her Durga. She is the refuge of those lost in forests, sinking in the sea or held by robbers.
The plea and the answer (verses 24 to 36)
Fallen from his kingdom, Yudhishthira takes refuge in her. The goddess appears and tells him he will soon win in battle, destroy the Kaurava army and rule again with his brothers. She adds that anyone who remembers her in exile, in a city, in war, in a forest, at sea or on a mountain will find nothing out of reach, and that no one in Virata's city will recognise the Pandavas. For this reason many read it before travelling far or in a time of danger.
Frequently asked questions
Where in the Mahabharata does the Yudhishthira Kruta Durga Stotram appear?
Why does the Yudhishthira Durga Stotram mention Yashoda and Kamsa?
How does the Yudhishthira Kruta Durga Stotram explain the name Durga?
What does Durga promise Yudhishthira at the end of the Virata Nagaram Ramyam stotram?
How many verses does the Virata Nagaram Ramyam Durga Stotram have?
Comments
Please login to leave a comment
Loading comments...

